| تحلیل پیوند مکان و همگرایی مذهبی در بستر جغرافیای فرهنگی وحدت اسلامی از منظر آیتالله واعظزاده خراسانی |
| کد مقاله : 1061-CONF-FULL (R1) |
| نویسندگان |
|
علی اسماعیل زاده کواکی * عضو هیات علمی بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی |
| چکیده مقاله |
| جهان اسلام در دهههای اخیر با چالشهایی ژرف و پیچیده در مسیر تحقق وحدت اسلامی دست به گریبان است؛ چالشهایی که از تنشهای فرقهای و تکثر قرائتهای عقیدتی آغاز شده و با مداخلات و نفوذ قدرتهای فرامنطقهای شدت یافته است. این روند، نهتنها عرصه سیاست، که لایههای عمیق فرهنگی و هویتی جوامع مسلمان را نیز درنوردیده و مرزهای تازهای، هم در ذهن و هم در جغرافیای عینی، میان آنان ترسیم کرده است؛ مرزهایی که همگرایی امت اسلامی را بیش از پیش دشوار ساختهاند. در میان متفکران معاصر، آیتالله واعظزاده خراسانی جایگاهی ممتاز دارد؛ شخصیتی که بخش عمدهای از تلاش علمی و فکری خویش را به تبیین ضرورت وحدت و کاستن از شکافهای مذهبی میان مسلمانان اختصاص داده است. این پژوهش با رویکرد تحلیلی-توصیفی و در چارچوب مفاهیم جغرافیای فرهنگی، به واکاوی بازتاب ایدههای وحدتآفرین ایشان در پیوند با مکان، فضا و هویت مذهبی در جهان اسلام میپردازد. نتایج نشان میدهد که اندیشههای وی، با تأکید بر اشتراکات تاریخی و فرهنگی سرزمینهای اسلامی، به بازتعریف جغرافیای فرهنگی امت اسلام یاری رسانده و نقشهای نو از همبستگی فراملی مسلمانان ترسیم کرده است. از منظر جغرافیای فرهنگی، وحدت اسلامی در اندیشه او نهتنها یک پروژه دینی-سیاسی، بلکه راهبردی برای بازآفرینی شبکههای هویتی و فضایی میان ملتهای مسلمان است؛ راهبردی که با جابهجایی مرزهای نمادین و بازآرایی مکانهای مقدس، فضاهای تعاملی تازهای را برای زیست مشترک و همگرایی فرهنگی فراهم میسازد. |
| کلیدواژه ها |
| جغرافیای فرهنگی، وحدت اسلامی، مرزهای نمادین، همگرایی مذهبی، آیتالله واعظزاده خراسانی |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
