بازخوانی دیدگاه‌های آیت‌الله واعظ‌زاده خراسانی در فقه مقاصدی: راهکاری برای اجتهاد معاصر
کد مقاله : 1073-CONF-FULL
نویسندگان
جهاندار امینی *
استادیار گروه فقه شافعی دانشکده فقه دانشگاه مذاهب اسلامی، تهران، ایران
چکیده مقاله
آیت‌الله محمد واعظ‌زاده خراسانی به‌عنوان یکی از مبرزترین فقیهان معاصر، با ارائه نظریه‌های نوآورانه در حوزه فقه مقاصدی، گامی مؤثر در بازسازی و توسعه اجتهاد معاصر برداشته است. این مقاله با هدف بازخوانی و تحلیل دیدگاه‌های ایشان در فقه مقاصدی، به بررسی اصول و مبانی فقهی مورد تأکید وی می‌پردازد که فقه را نه صرفاً مجموعه‌ای از احکام جزئی، بلکه نظامی هدفمند و متکی بر مقاصد شریعت می‌داند. بر اساس آموزه‌های واعظ‌زاده، شناخت و رعایت مقاصد شریعت از جمله حفظ دین، نفس، عقل، نسل و مال، کلید حل مسائل نوظهور فقهی است و موجب انطباق فقه با مقتضیات زمان و مکان می‌شود. روش‌شناسی اجتهادی ایشان تأکید بر فهم عمیق اهداف شریعت و تأسیس چارچوبی منعطف برای استنباط احکام است که پاسخ‌گوی تحولات و نیازهای جوامع اسلامی معاصر باشد. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که بازخوانی و بهره‌گیری از دیدگاه‌های فقه مقاصدی آیت‌الله واعظ‌زاده خراسانی می‌تواند به عنوان راهکاری عملی و نظری برای تحکیم اجتهاد نوین در فضای دینداری ایران اسلامی مطرح گردد.
کلیدواژه ها
فقه مقاصدی، آیت‌الله محمد واعظ‌زاده خراسانی، اجتهاد معاصر، مقاصد شریعت، تطبیق احکام با مقتضیات زمان، نوآوری فقهی
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی